Từ năm 2026, khi cơ chế quản lý thuế đối với hộ kinh doanh thay đổi, câu hỏi “có phải kê khai hàng tồn kho với cơ quan thuế hay không?” được rất nhiều hộ kinh doanh quan tâm. Cần phân biệt rõ hai việc hoàn toàn khác nhau: theo dõi nhập – xuất – tồn hàng hóa trong sổ kế toán và lập Bảng kê hàng tồn kho để gửi cơ quan thuế. Không phải mọi hộ kinh doanh đều phải định kỳ gửi bảng kê tồn kho cho cơ quan thuế, nhưng với một số trường hợp chuyển đổi sang phương pháp xác định thu nhập tính thuế trong năm 2026, việc xác định và kê khai hàng tồn kho tại thời điểm chuyển tiếp lại đặc biệt quan trọng.
📌 1. TRƯỚC TIÊN: “THEO DÕI TỒN KHO” VÀ “KÊ KHAI TỒN KHO” KHÔNG PHẢI MỘT
Đây là điểm rất dễ nhầm.
THEO DÕI HÀNG TỒN KHO là việc hộ ghi nhận hàng nhập, hàng xuất và số lượng – giá trị còn tồn để phục vụ quản lý, kế toán và xác định kết quả kinh doanh theo trường hợp áp dụng.
Trong khi đó:
KÊ KHAI HÀNG TỒN KHO trong nội dung chuyển tiếp năm 2026 là việc lập Bảng kê hàng tồn kho, máy móc, thiết bị theo mẫu quy định và gửi cho cơ quan thuế đối với đối tượng thuộc diện phải thực hiện.
👉 Vì vậy, không nên hiểu rằng “có hàng tồn kho = mỗi tháng/quý phải gửi danh sách tồn kho cho cơ quan thuế”.
🧾 2. TRƯỜNG HỢP NÀO PHẢI LẬP BẢNG KÊ HÀNG TỒN KHO NĂM 2026?
Theo khoản 4 Điều 18 Nghị định 68/2026/NĐ-CP, quy định chuyển tiếp áp dụng đối với hộ, cá nhân kinh doanh trong năm 2025 nộp thuế theo phương pháp khoán hoặc phương pháp kê khai và:
① Có mức doanh thu từ 3 tỷ đồng trở lên; hoặc
② Từ năm 2026 lựa chọn nộp thuế TNCN theo phương pháp THU NHẬP TÍNH THUẾ × THUẾ SUẤT.
Các trường hợp này phải xác định, ghi nhận giá trị hàng tồn kho, máy móc, thiết bị đang phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh tại ngày 31/12/2025 để làm căn cứ xác định chi phí được trừ khi tính thuế TNCN năm 2026.
📅 3. TỒN KHO ĐƯỢC CHỐT TẠI THỜI ĐIỂM NÀO?
Đối với quy định chuyển tiếp nói trên, thời điểm xác định là:
📅 NGÀY 31/12/2025
Ví dụ ngày 31/12/2025 một cửa hàng có:
Áo quần tồn kho: 300 triệu đồng
Giày dép tồn kho: 150 triệu đồng
Phụ kiện: 50 triệu đồng
Tổng giá trị hàng tồn kho:
500 TRIỆU ĐỒNG
Nếu hộ thuộc đối tượng phải lập bảng kê theo quy định chuyển tiếp, số hàng này cần được kiểm kê, xác định và ghi nhận theo quy định.
Mục đích quan trọng là tạo cơ sở cho việc xác định chi phí khi hộ chuyển sang phương pháp tính thuế dựa trên thu nhập.
📋 4. KÊ KHAI THEO MẪU NÀO?
Thông tư 18/2026/TT-BTC quy định hộ thuộc trường hợp này lập:
MẪU SỐ 01/BK-HTK – BẢNG KÊ HÀNG TỒN KHO, MÁY MÓC, THIẾT BỊ.
Bảng kê được lưu tại hộ kinh doanh và gửi 01 bản bằng phương thức điện tử cho cơ quan thuế quản lý trực tiếp theo thời hạn quy định.
📌 Đây là bảng kê chuyển tiếp cần phân biệt với sổ chi tiết hàng hóa mà hộ sử dụng trong quá trình kinh doanh.
⏰ 5. THỜI HẠN GỬI BẢNG KÊ LÀ KHI NÀO?
Đối với trường hợp thuộc diện kê khai hàng tồn kho chuyển tiếp:
KHAI THUẾ THEO QUÝ → gửi cùng hồ sơ khai thuế quý I/2026.
KHAI THUẾ THEO THÁNG → chậm nhất ngày 20/04/2026.
Do đó, đây không phải bảng kê phải gửi lại cho cơ quan thuế vào mỗi tháng hoặc mỗi quý chỉ vì hộ vẫn còn hàng trong kho.
🔄 6. ĐÃ KÊ KHAI TỒN KHO TRƯỚC ĐÂY CÓ PHẢI KÊ LẠI KHÔNG?
Cục Thuế đã có hướng dẫn đối với trường hợp hộ trước đây đã thực hiện đầy đủ hệ thống sổ sách và bảng xuất – nhập – tồn theo quy định cũ.
Nếu việc kê khai, sổ sách trước đó đã được thực hiện đầy đủ, bảo đảm quy định, hộ không phải thực hiện kê khai lại chỉ vì Nghị định 68/2026/NĐ-CP có quy định chuyển tiếp mới.
👉 Đây là điểm quan trọng để tránh tình trạng hộ lập lại cùng một dữ liệu không cần thiết.
📚 7. NĂM 2026, MỘT SỐ HỘ VẪN PHẢI THEO DÕI NHẬP – XUẤT – TỒN TRÊN SỔ
Đây là vấn đề khác với việc gửi bảng kê cho cơ quan thuế.
Thông tư 152/2025/TT-BTC, có hiệu lực từ 01/01/2026, hướng dẫn chế độ kế toán áp dụng cho hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh. Đối với nhóm hộ nộp thuế GTGT theo tỷ lệ % trên doanh thu và thuế TNCN trên thu nhập tính thuế, hệ thống sổ kế toán có:
MẪU S2d-HKD – SỔ CHI TIẾT VẬT LIỆU, DỤNG CỤ, SẢN PHẨM, HÀNG HÓA.
Sổ này dùng để theo dõi tình hình nhập – xuất – tồn của từng loại vật liệu, dụng cụ, sản phẩm và hàng hóa.
🏪 8. VÍ DỤ MỘT CỬA HÀNG BÁN QUẦN ÁO
Trong tháng hộ có:
TỒN ĐẦU KỲ: 1.000 ÁO
NHẬP TRONG KỲ: 500 ÁO
BÁN/XUẤT TRONG KỲ: 800 ÁO
Theo logic quản lý kho:
1.000 + 500 – 800 = 700 ÁO TỒN CUỐI KỲ
📌 Hộ thuộc diện áp dụng sổ chi tiết hàng hóa phải theo dõi được số lượng, giá trị nhập – xuất – tồn theo chứng từ và phương pháp kế toán phù hợp.
Không nên để xảy ra tình trạng:
SỔ: 700 ÁO
nhưng kiểm kê kho thực tế:
CHỈ CÒN 200 ÁO
mà không xác định được 500 sản phẩm chênh lệch đã đi đâu.
🛒 9. HÀNG NHẬP KHÔNG CÓ HÓA ĐƠN THÌ CÓ ĐƯỢC ĐƯA VÀO TỒN KHO KHÔNG?
Đây là vấn đề hộ kinh doanh rất hay gặp, đặc biệt với ngành nông sản, thực phẩm, hàng thủ công hoặc mua hàng từ những người bán thuộc trường hợp không có hóa đơn.
Thông tư 152/2025/TT-BTC có quy định về Bảng kê mua hàng hóa, dịch vụ đối với trường hợp mua hàng từ người bán không có hóa đơn GTGT hoặc hóa đơn bán hàng, áp dụng theo điều kiện cụ thể.
⚠️ Tuy nhiên, không nên hiểu rằng cứ hàng không có hóa đơn thì tự lập một bảng kê là mặc nhiên được công nhận chi phí.
Hộ phải kiểm tra đối tượng người bán, bản chất giao dịch, chứng từ thanh toán và điều kiện pháp luật áp dụng.
🚨 10. BẢNG KÊ TỒN KHO KHÔNG PHẢI GIẤY “HỢP THỨC HÓA” HÀNG HÓA
Đây là điểm đặc biệt quan trọng.
Bộ Tài chính đã hướng dẫn rằng việc cơ quan thuế tiếp nhận bảng kê không có giá trị pháp lý trong việc xác nhận hoặc hợp thức hóa nguồn gốc, xuất xứ hàng hóa. Hộ kinh doanh chịu trách nhiệm về tính trung thực, chính xác và đầy đủ của thông tin trên bảng kê.
Ví dụ hộ tự kê:
HÀNG TỒN KHO: 2 TỶ ĐỒNG
không có nghĩa chỉ cần cơ quan thuế tiếp nhận bảng kê thì toàn bộ 2 tỷ đồng đó tự động trở thành hàng hóa có nguồn gốc hợp lệ hoặc chi phí được chấp nhận.
👉 KÊ KHAI TỒN KHO ≠ HỢP THỨC HÓA NGUỒN GỐC HÀNG HÓA.
📦 11. HÀNG TỒN KHO THỰC TẾ KHÁC SỔ SÁCH – CẦN KIỂM TRA NGAY
Ví dụ:
SỔ KHO: 1,5 TỶ
KIỂM KÊ THỰC TẾ: 900 TRIỆU
Chênh lệch:
600 TRIỆU ĐỒNG
Hộ cần xác định:
HÀNG ĐÃ BÁN NHƯNG CHƯA GHI NHẬN? → HÀNG HƯ HỎNG? → THẤT THOÁT? → XUẤT DÙNG? → GHI NHẬP SAI? → KIỂM KÊ SAI?
🚨 Nếu hàng đã bán nhưng doanh thu không được ghi nhận đầy đủ thì vấn đề không còn đơn thuần là sai tồn kho mà có thể liên quan trực tiếp đến doanh thu và nghĩa vụ thuế.
💰 12. VÌ SAO TỒN KHO ĐẶC BIỆT QUAN TRỌNG VỚI HỘ TÍNH THUẾ THEO THU NHẬP?
Khi nghĩa vụ thuế TNCN được xác định trên cơ sở thu nhập tính thuế, chi phí hợp lệ trở nên đặc biệt quan trọng.
Không thể hiểu đơn giản:
MUA 1 TỶ HÀNG → CHI PHÍ NGAY 1 TỶ
nếu cuối kỳ một phần lớn hàng vẫn chưa bán.
Việc quản lý tồn kho giúp xác định được:
HÀNG ĐÃ BÁN → GIÁ VỐN LIÊN QUAN
và
HÀNG CHƯA BÁN → TIẾP TỤC TỒN KHO
👉 Vì vậy, quản lý hàng tồn kho không chỉ để biết “trong kho còn bao nhiêu hàng”, mà còn phục vụ việc xác định đúng chi phí và thu nhập tính thuế đối với nhóm hộ áp dụng phương pháp tương ứng.
🔍 13. CƠ QUAN THUẾ CÓ THỂ ĐỐI CHIẾU TỒN KHO VỚI NHỮNG GÌ?
Trong quá trình quản lý, số liệu hàng hóa có thể được xem xét cùng nhiều nguồn thông tin khác như:
HÓA ĐƠN ĐẦU VÀO → CHỨNG TỪ MUA HÀNG → HÓA ĐƠN ĐẦU RA → DOANH THU → SỔ NHẬP – XUẤT – TỒN → DÒNG TIỀN → KIỂM KÊ THỰC TẾ.
Ví dụ hộ khai:
NHẬP: 10.000 SẢN PHẨM
BÁN: 8.000 SẢN PHẨM
thì về nguyên tắc phải giải thích được số còn lại:
10.000 – 8.000 = 2.000 SẢN PHẨM
đang tồn, hư hỏng, mất mát, xuất dùng hay đã được xử lý theo nghiệp vụ nào khác.
⚠️ 14. 6 LỖI HÀNG TỒN KHO HỘ KINH DOANH NÊN TRÁNH
❌ Không phân biệt bảng kê gửi cơ quan thuế với sổ theo dõi tồn kho;
❌ Không kiểm kê thực tế mà chỉ lấy số liệu ước tính;
❌ Có hàng bán ra nhưng không ghi giảm tồn kho;
❌ Nhập hàng nhưng không lưu chứng từ mua hàng;
❌ Sổ kho chênh lệch lớn với hàng thực tế nhưng không xử lý;
❌ Cho rằng lập bảng kê tồn kho có thể thay thế mọi chứng từ về nguồn gốc hàng hóa.
✅ HỘ KINH DOANH NÊN QUẢN LÝ TỒN KHO THẾ NÀO?
Một quy trình cơ bản có thể là:
① CHỨNG TỪ MUA HÀNG → ② NHẬP KHO → ③ THEO DÕI TỪNG MẶT HÀNG → ④ XUẤT BÁN → ⑤ GHI NHẬN DOANH THU/HÓA ĐƠN → ⑥ GHI GIẢM HÀNG → ⑦ KIỂM KÊ THỰC TẾ → ⑧ ĐỐI CHIẾU SỔ → ⑨ XÁC ĐỊNH CHÊNH LỆCH → ⑩ LƯU HỒ SƠ.
👉 Điểm cần nhớ: Không phải cứ là hộ kinh doanh có hàng hóa thì mỗi tháng hoặc mỗi quý đều phải gửi bảng kê hàng tồn kho cho cơ quan thuế. Quy định về Bảng kê hàng tồn kho tại thời điểm 31/12/2025 là quy định chuyển tiếp áp dụng cho những đối tượng cụ thể theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP. Trong khi đó, nghĩa vụ theo dõi nhập – xuất – tồn trên sổ kế toán lại phụ thuộc chế độ kế toán và phương pháp thuế mà hộ đang áp dụng.
Vì vậy, thay vì chỉ hỏi “có phải kê tồn kho không?”, hộ kinh doanh nên xác định rõ:
MÌNH THUỘC PHƯƠNG PHÁP THUẾ NÀO? → CÓ THUỘC DIỆN LẬP BẢNG KÊ CHUYỂN TIẾP KHÔNG? → PHẢI MỞ SỔ KHO NÀO? → TỒN KHO THỰC TẾ CÓ KHỚP SỔ KHÔNG? → CHỨNG TỪ ĐẦU VÀO CÓ ĐẦY ĐỦ KHÔNG?
Quản lý được chuỗi MUA HÀNG → NHẬP KHO → XUẤT BÁN → HÓA ĐƠN → DOANH THU → TỒN KHO → CHI PHÍ sẽ giúp hộ kinh doanh chủ động hơn rất nhiều khi thực hiện nghĩa vụ thuế năm 2026.
🏠 DỊCH VỤ KÊ KHAI THUẾ BẢO MINH CHÂU
📍 139/4 Tân Sơn Nhì, Phường Tân Sơn Nhì, TP.HCM
☎️ Hotline: 0901.855.929
🌐 bmcdoanhnghiep.vn
#BaoMinhChau #DichVuKeKhaiThue #HoKinhDoanh2026 #HoKinhDoanh #HangTonKho #KeKhaiHangTonKho #SoKho #NhapXuatTon #NghiDinh68 #ThongTu18 #ThongTu152 #ThueHoKinhDoanh #KeToanHoKinhDoanh #KeKhaiThue #QuanLyThue
đánh giá (0 đánh giá)
